Met drie afleveringen van ons tijdschrift Westfriese Families zijn opnieuw 120 pagina’s boordevol familiegeschiedenis toegevoegd aan de toch al rijke genealogische collectie van onze stichting. Onder leiding van redacteur Klaas Roos kwamen in de 63e jaargang van ons blad een groot aantal families aan bod.

Een van de belichte families is Grooteboer. Bijzonder is vooral dat deze familienaam in onze contreien is verdwenen. In de achttiende eeuw woonde er op Grosthuizen een familie Grooteboer. De naam en familie zijn onlosmakelijk verbonden met één stolpboerderij, Grosthuizen 60. De leden van deze familie behoorden tot de grote boeren van Grosthuizen, niet verwonderlijk natuurlijk met zo’n achternaam.

Tijd van toen gaat sprankelen

Het artikel over deze familie Grooteboer benadrukt dat genealogie veel meer is dan een kale opsomming van namen en getallen. Genealogie als familiegeschiedenis gaat leven als het verhaal achter feiten kan worden verteld. Dan gaat de tijd van toen sprankelen, dan leiden onbekende dierbaren je door de historie. Alsof je er even zelf deel van mag uitmaken.

Het artikel over de familie Grooteboer is geschreven door Lourens Schuijtemaker. Hij woont in Grosthuizen en is als auteur geen onbekende voor lezers van dit jaarboek West-Friesland Oud & Nieuw.

In ons tijdschrift is ook gepubliceerd het vervolg op de kwartierstaat van Joris Ruijter (1855-1928), veefokker op De Woudhoeve in Oosterblokker. Een kwartierstaat geeft steeds de ouders van de ouders weer. Het vervolg eindigt met het echtpaar Laurens Pieter Koomen (geboren 1709 in Wervershoof, begraven 1769 ook in Wervershoof) en Cornelisje Schuijt (zijn derde vrouw, geboren 1716 in Onderdijk, overleden omstreeks 1758).

Ontdekkingsreis

Een duik in het verleden van een familie is als een ontdekkingsreis. Dat laat ook het artikel in ons tijdschrift over de familie Beerse zien. De reis voert naar Duitsland. De stamvader van deze familie blijkt vanuit Osnabrück naar Westfriesland te zijn gekomen. Het bewijs daarvoor levert een inschrijving uit 1765 van ondertrouw in Hoorn.

Twee nazaten van stamvader Hendrik Beerse bouwden als boer een bestaan op in Heerhugowaard: Jacob Beerse (1871-1944, getrouwd met Helena Bet) en zijn broer Adrianus Beerse (1874-1929, gehuwd met Marie Hoedjes).

Mooi portretten illustreren een artikel over een protestantse familie Laan. Zoals van het echtpaar Teunis Laan (1836 geboren in Hoogkarspel, 1916 overleden in Haarlemmermeer) en Lijzebet Smit (1846 geboren in Venhuizen, 1905 overleden in Wijdenes).

Schenking

Bijdragen voor ons blad worden soms (bijna) kant en klaar aangeboden. En soms gaat redacteur Klaas aan de slag met onbewerkt genealogisch materiaal dat ons wordt aangeboden. Een waardevolle schenking van Petra de Wolde-Luppe uit Schoonebeek – bestaande uit fotoboeken, brieven en genealogische aantekeningen – leverde op deze manier boeiende, rijk geïllustreerde artikelen op over families Zeilemaker en Houter.

Het materiaal was verzameld door haar moeder Margaretha Luppe-Houter (1939-2020). Sijvert Zeilemaker (1860-1917) en zijn vrouw Maartje Kok (1859-1935) boerden op de stolp Fostedina in Twisk. De betekenis van deze bijzondere naam wordt uitgelegd.

Ook weer zo’n bijzondere ontdekking: Peter Nan achterhaalde dat de familie Karel eerder de naam Knook droeg. Daardoor kon hij de kwartierstaat van Anna Buijsman-Karel, in 2021 gepubliceerd in ons blad, uitbreiden met liefst vijf generaties. De oorsprong van de familienaam Knook is misschien een stuk grasland in Venhuizen dat in 1693 is verkocht. Dat perceel heette De Knoock.

Het Pannenhuis

Het Pannenhuis duikt op in een artikel van Jan Gerrit Goet over de familie Tiel dat ons bestuurslid Jan Peereboom aanvulde. Het Pannenhuis was de naam van een boerderij in Bobeldijk die in de buurt van de huidige spoorwegovergang stond. In 1810 kocht Neeltje Maijers dit spulletje, ‘huisvrouw’ van Bernardus Tiel.

Het Westfries Museum bewaart een prachtig schilderij van Het Pannenhuis. De boerderij was met pannen gedekt, en dankt daar ongetwijfeld de naam aan. Pannen waren iets bijzonders in een tijd dat meestal goedkoper riet werd gebruikt.

Deze boerderij wordt ook genoemd in een notariële akte uit 1705, aldus een vervolgartikel. De akte was opgemaakt vanwege een schandaaltje onder het rode pannendak.

De publicatie over de familie Tiel leert ook waarom het Hoorns wijkje Blauwe Berg zo heet. In dit gebied stond ooit een herberg met deze naam. Albert Jansz. Tiel kocht deze herberg in 1781.

En zo biedt Westfriese Families allerlei raakvlakken tussen verleden en heden.

Najaarsfamiliemiddag

Onze elfde Najaarsfamiliemiddag in september was een succes. Dorpshuis De Brink in Obdam was goed gevuld bij deze jaarlijkse gratis bijeenkomst voor donateurs en andere belangstellenden, met steevast enkele sprekers op het programma. Dit keer stonden de erfelijke hartspierziekte PLN en de familie Poland centraal, met als speciale gasten Annette Klinkert uit Noord-Scharwoude (vrijwilliger bij Stichting PLN) en onderzoeker Ank Poland uit Leiden.

Samen met de afdeling Oostelijk West-Friesland van de Nederlands Genealogische Vereniging (onze zusterorganisatie) en het Westfries Archief waren wij in juni vertegenwoordigd op het Famillement in Amsterdam. Het tweejaarlijkse Famillement is het grootste evenement op het gebied van genealogie en familiegeschiedenis en wordt steeds in een ander deel van het land gehouden. Voor het eerst waren wij aanwezig.

Bestuurswisselingen

In het bestuur vonden enkele wisselingen plaats. Ed Dekker is benoemd tot voorzitter, als opvolger van de in 2019 overleden Harold Bos. Ed kwam in oktober 1996 in het bestuur van Westfriese Families. Enkele maanden later werd hij secretaris. De taak van secretaris is overgenomen door bestuurslid Jan Peereboom. Anneke Helder stopte als bestuurslid. Zij vertegenwoordigde het bestuur van het Westfries Genootschap. Haar plek is ingenomen door Nan Beers.

Onze bibliotheek is verrijkt met diverse uitgaven. We noemen ‘Het Hoekenboek’ (over de familie Hoek die haar oorsprong vindt in Westwoud en Binnenwijzend), ‘Geloven in een nieuwe wereld’ (over de emigratie van zestig personen uit Krabbendam en directe omgeving in 1849 naar de Verenigde Staten), ‘Het Plak boek’ (over de nazaten van Hendrik Plak en Reinouw Hansen die in 1791 trouwden in Noord-Scharwoude), ‘Genealogisch overzicht van de familie van Toontje Poland 1796-1857, zijn voorouders en zijn dochters’ (Toontje Poland is een nazaat van stamvader Harmen Pooland uit Alkmaar) en ‘Herinneringen aan mijn dierbare ouders Maarten Hoogland en Rie Schilder’, met als ondertitel ‘Over de strijd om het Geloof, het Gezag en de Waarheid in Westfriesland’ (geschreven door Hoogwouder Martien Hoogland).

Donateurs van Westfriese Families kunnen boeken uit de bibliotheek gratis lenen. Voor een overzicht van de titels zie onze website.

Picturae

Het bedrijf Picturae uit Heerhugowaard gaat in 2023 alle jaargangen van ons tijdschrift digitaliseren. Het zijn zo’n 7200 pagina’s. Ze worden alle doorzoekbaar. Een groot deel van deze pagina’s zal online beschikbaar komen, maar we weten nog niet precies vanaf wanneer.

2022 eindigde met 274 donateurs, vijf minder dan een jaar eerder. Zo’n beperkte daling hebben we in geen jaren meegemaakt, de neergang was de laatste decennia steeds groter. Dat biedt hoop voor de toekomst!

Wij bereiden ons voor op 70-jarig bestaan van Westfriese Families in 2024. In de maak is een speciaal boekje als cadeau aan onze donateurs. Het gaat om een levensverhaal van een geboren Hoogwouder dat in 1903 is opgetekend. Meer verklappen we nog niet.

Ed Dekker, voorzitter